پروبیوتیک چیست ؟
فرآوردههاي پروبيوتيكي حاوي باكتريهاي مفيدي هستند كه پس از مصرف در روده ساكن ميشوند و اثرات مفيدي در سلامتي انسان برجاي ميگذارند.
اصطلاح پروبيوتيك(probiotic) که ریشه لاتين دارد، به معني "براي زندگي" است و سازمان جهاني بهداشت، اين اصطلاح را به "ارگانيسمهاي زندهاي" اطلاق ميكند كه در صورت مصرف به ميزان لازم، اثرات "سلامتزايي" موثري براي ميزبان خود دارند.
اين سه اصطلاح را دريابيد: ارگانيسم، زنده و سلامتزايي.
پروبيوتيك، بهعنوان صفت مواد غذايي حاوي اين باكتريها هم بهكار ميرود.
درواقع پروبيوتيكها به دو صورت مصرف ميشوند: به صورت مكملهاي غذايي به شكل پودر، شربت يا قرص مواد غذايي غني شده با پروبيوتيكها. مثلا اگر در توليد هرگونه فرآورده لبني تخميري همچون ماست، از باكتريهاي پروبيوتيكي استفاده شود، محصول حاصل را پروبيوتيك مينامند.
كار پروبيوتيك :
چندين و چند سال است كه معلوم شده فقدان باكتريها در روده به سلامت آسيب ميرساند؛ مثلا حيوانات آزمايشگاهي كه در شرايط بدون باكتري و استريل رشد پيدا ميكنند، اكثرا سيستم ايمني تكامل نيافته و رودههاي آسيب پذير دارند.
همين مساله ميتواند براي نوزاد انسان هم مصداق داشته باشد و نوزاد را نسبت به ابتلا به انواع آلرژيها و عفونتهاي تهديدكننده زندگي مستعد كند. حتي معلوم شده يكي از بيماريهايي كه پروبيوتيكها با آن مقابله ميكنند، اگزما در نوزادان است.
محققان فنلاندي، پروبيوتيك لاكتوباسيلوس را براي مادران حامله و نوزادان متولد شده كه احتمال ابتلا به حساسيت داشتند، به مدت شش ماه، تجويز كردند. هنگامي كه بچهها دو ساله شده بودند، پروبيوتيك، احتمال بروز اگزما را تا نصف كاهش داده بود.
درواقع ميشود گفت پروبيوتيكها، سيستم ايمني بدن را تمرين ميدهند تا در برابر باكتريهاي بيماريزا هم از خودش واكنش خوبي نشان دهد.
اما ديگر چه كارهايي بلدند؟ به نظر ميرسد پروبيوتيكها قادرند جذب مواد آلرژيزاي لبنيات را از طريق رودهها كاهش دهند وخود مواد آلرژي زا را هم در روده از بين ببرند. پروبيوتيكها علاوه بر اين قادرند عفونت باكتريايي واژن را كه يكي از علل سقط زودهنگام است، از بين ببرند. عفونت باكتريايي واژن كه اغلب بدون علامت است يا با عفونت قارچي اشتباه ميشود، ميتواند غشاي اطراف جنين را تخريب كند و باعث زايمان زودرس شود.
يك نكته جالب ديگر: مردم ژاپن عادت به مصرف نوشيدني به نام "ياكولت" دارند كه نوعي ماده پروبيوتيك است و معلوم شده علت پايين بودن شيوع عفونت مثانه در اين كشور، مصرف همين نوشيدني است.
{بقیه در ادامه مطلب}
نشریه انجمن علمی
